Zwanzen, halal en Odysseus

door Prachtige Pjotr

Ik zie ze daar al aankomen met een paar open Zwanblikjes op het schoolterrein. Verderop een smeulende barbecue en een ontspannen klas tijdens hun multiculturele “inlevingsweek”. En dan vliegen de worsten in het rond. Dit is een van de vele initiatieven om leerlingen kennis te laten maken met de vele facetten van de maatschappij waar zij later over zullen heersen of erdoor overheerst zullen worden. Een halalbarbecue was een van de onderdelen van deze week en dat was duidelijk niet naar de zin van het Vlaams Belang. Dat was natuurlijk niet te verwonderen, wie de antihalalactiviteiten van deze partij en aanverwante organisaties een beetje volgt.

Wie op deredactie.be de hele discussie tussen Kathleen Cools en Filip Dewinter volgt moeten twee zaken toch wel duidelijk opvallen: de afkeer van Cools voor wat Dewinter heeft gezegd en de opvallende gelijkenis van Dewinter met het “internetmemewerkwoord” trolling.  Je hoeft geen genie te zijn om de inconsequenties in Dewinter zijn discours op te merken: de man ziet problemen waar hij ze wil zien en zegt dan triomfantelijk en met zijn kenmerkende grijns: “…. maar dit is de realiteit”.

Wat je hem wél moet nageven is het volgende: voor de kost van een aantal Zwanblikjes krijgt zijn partij de volle aandacht in kranten en de media. Voor diezelfde mate van publiciteit zou je als partij honderdduizenden euro’s moeten ophoesten. We zitten natuurlijk aan de rand van een bijzonder folkloristisch evenement: bollekeskermis! Tussen nu en enkele maanden gaan we nog meerdere tweets brutaal uit de context gerukt zien worden en gaan we muggen zien ontpoppen tot olifanten. Om nog maar te zwijgen over nakende stormfronten in glazen water. Uiteindelijk draait alles in deze periode om het bedrijven van politieke propaganda. En niet om de eigenlijke inhoud van het politieke debat. Een markant verschil.

We moeten ook niet rond de pot draaien: inlevingsweken en vakken als “levensbeschouwing” of “levenssleutels” zijn manieren om kinderen en jongeren in een bepaalde maatschappijvisie te duwen. De ene kan het “door de strot rammen” duwen, de andere beschouwt het als noodzakelijk als voorbereiding om hun kroost op te zien groeien als verantwoordelijke burgers. Het is een beetje van beide, natuurlijk. Maar dat hangt allemaal af hoe u precies benepen bent: progressief of conservatief?

Eigenlijk is de hele inbedding van een individu in een maatschappij een proces van kleinburgerlijke dwangmatigheid met een snuifje vrije wil. Naar gelang de opvoeding hebben ouders een vrije hand in een aanzienlijk deel van het leven van hun kind. Het zou niet voor de eerste keer zijn dat iemand afscheid moet nemen van vrienden omdat zijn of haar ouders hen als “ongepast” beschouwen. In vele gevallen is de opvoeding een manier om het trauma van hun leeggelopen dromenvat te sublimeren door dat van hun kind te vullen met hun verloren dromen. Het kind als een idealistisch opvoedingsproject of godbetert een siliconen bouwwerf in bepaalde Amerikaanse kringen.

Anderzijds zijn maatschappelijke conventies absoluut noodzakelijk om normaal te kunnen functioneren in een maatschappij. Je kan je blijven weren als een duivel in een wijwatervat, maar soms is het beter je te houden aan de regels. En dit is allesbehalve een oproep tot algehele capitulatie aan de kleinburgerlijkheid. Als Odysseus het had gewild, zou hij tegen alle wetten in de zee in zijn gesprongen om door de Sirenen verscheurd te worden. Hij koos er echter voor zich te ketenen aan de mast van zijn schip. Hij zei tegen zijn manschappen om was in hun oren te doen, zodat ze gewoon konden doorwerken zonder verlokt te worden door de Sirenen. Hij deed dit niet. Op die manier kon hij vanuit zijn ingebedde staat van de Cultuur de ontzagwekkende roes van het Immense ervaren, die werd gesymboliseerd door de Sirenen.

Maar wacht …

Wat heeft Odysseus nu te maken met Zwanworstjes, halal en het Vlaams Belang? Niets. Helemaal niets eigenlijk. En toch wel alles. Want net als de uitspraak dat alle wegen naar Rome leiden impliceert dat iedere weg wel ergens heen leidt, impliceert het debat dat nu voor een korte tijd woedt op een veel essentiëlere levensvraag, die krioelt onder de huid van iedere benepen discussie over dagjespolitiek en pseudo-imposante borstklopperij van vergankelijke aard: wat vangen wij in godsnaam aan met onze vrijheid?

P.

Advertenties